အခုနောက်ပိုင်း Crypto နယ်ပယ်မှာ Web3 ဆိုတဲ့ စကားလုံးက တော်တော်လေး ခေတ်စားနေပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ တကယ်တမ်း Web2 နဲ့ ဘာကွာသလဲဆိုတာကို ရှင်းရှင်းလေး သိထားဖို့ လိုပါတယ်။
Web2 ဆိုတာ ဘာလဲ?
ကျွန်တော်တို့ အခု သုံးနေတဲ့ Facebook, YouTube နဲ့ TikTok တို့ဟာ Web2 တွေပါ။ သုံးရတာ လွယ်တယ်၊ Content တွေ စိတ်ကြိုက် တင်လို့ရတယ်။ ဒါပေမဲ့ ပြဿနာက ကျွန်တော်တို့ရဲ့ Data တွေ အကုန်လုံးက ကုမ္ပဏီကြီးတွေရဲ့ Server ပေါ်မှာပဲ ရှိတာပါ။ သူတို့က ကိုယ့်အကောင့်ကို အချိန်မရွေး ပိတ်ပစ်နိုင်သလို၊ ကိုယ့်အချက်အလက်တွေကိုလည်း ကြော်ငြာအတွက် အသုံးချနေတာ။ ရှင်းရှင်းပြောရရင် "အလကား သုံးရတယ်ဆိုပေမဲ့ တကယ်တမ်းတော့ ကိုယ့်ရဲ့ Data ကပဲ သူတို့အတွက် ကုန်ပစ္စည်း ဖြစ်နေတာပါ။"
Web3 ဘက်ကို ဘာလို့ လှည့်လာကြတာလဲ?
ဒါကတော့ Blockchain နည်းပညာပေါ်မှာ အခြေခံထားတဲ့ အနာဂတ်ပါ။ အဓိက ထူးခြားချက်က "ပိုင်ဆိုင်မှု (Ownership)" ပါပဲ။ ကိုယ့်ရဲ့ Content ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ ပိုင်ဆိုင်တဲ့ Token တွေပဲဖြစ်ဖြစ် ကုမ္ပဏီတစ်ခုခုရဲ့ လက်ထဲမှာ မဟုတ်ဘဲ ကိုယ့်ရဲ့ Wallet ထဲမှာပဲ ရှိနေတာပါ။ ဘယ်သူ့ခွင့်ပြုချက်မှ ယူစရာမလိုသလို၊ ဘယ်သူကမှ ကိုယ့်ပိုင်ဆိုင်မှုကို လာပိတ်လို့မရဘူး (Decentralized ဖြစ်လို့ပါ)။ ကိုယ်ကပဲ ကိုယ့်ရဲ့ Data ကို တကယ်တမ်း စီမံခန့်ခွဲခွင့် ရှိတာပါ။
အချုပ်ပြောရရင် -
Web2 က ကျွန်တော်တို့ကို "ဆက်သွယ်ရေး" ပေးခဲ့ပေမဲ့ Web3 ကတော့ "လွတ်လပ်ခွင့်နဲ့ ပိုင်ဆိုင်မှု" ကို ပြန်ပေးတာပါ။ ဒါပေမဲ့ Web3 က အခုမှ စတင်နေဆဲဖြစ်လို့ နည်းပညာပိုင်းမှာ သင်ယူရမှာတွေ ရှိသလို၊ Scam တွေလည်း အများကြီး ရှိနေနိုင်တာကိုတော့ သတိထားဖို့ လိုပါတယ်။ နည်းပညာတွေ ဘယ်လောက်ပြောင်းလဲပါစေ... ကိုယ်ကိုယ်တိုင် နားလည်အောင် လေ့လာထားမှသာ အခွင့်အရေးတွေကို အမိအရ ဆုပ်ကိုင်နိုင်မှာပါ။
မိတ်ဆွေတို့ကို မေးချင်တာက... Web3 ကပေးတဲ့ 'လွတ်လပ်ခွင့်' ကိုရော တကယ်ယုံကြည်ကြလား? အခုချိန်မှာ Web3 ဘက်ကို လုံးလုံးလျားလျား ပြောင်းဖို့ အဟန့်အတား ဖြစ်နေစေတဲ့ အချက်တစ်ချက်လောက် Comment မှာ ပြောခဲ့ပါဦး။ (ဥပမာ- သုံးရခက်တာလား၊ လုံခြုံရေးလား?) 👇