XUNG ĐỘT TRUNG ĐÔNG LEO THANG: NHÀ ĐẦU TƯ QUAN TÂM NHẤT LÀ GIÁ DẦU VÀ CUỘC CHIẾN KÉO DÀI BAO LÂU
Cuộc xung đột tại Trung Đông tiếp tục chiếm lĩnh các tiêu đề tin tức và thu hút sự chú ý mạnh mẽ từ cả hai phía ủng hộ và phản đối. Tuy nhiên, từ góc nhìn của nhà đầu tư, câu chuyện thực sự chỉ xoay quanh hai yếu tố: cuộc chiến sẽ kéo dài bao lâu và giá dầu sẽ phản ứng như thế nào. Tín hiệu đầu tiên của thị trường có thể xuất hiện khi thị trường futures của Mỹ mở cửa trong khoảng 5 giờ nữa, khi đó chúng ta sẽ thấy các nhà đầu tư định giá rủi ro đối với nguồn cung năng lượng toàn cầu sau các diễn biến cuối tuần ra sao. Thời gian kéo dài của cuộc xung đột vẫn là một ẩn số lớn. Nếu yếu tố chính trị liên quan đến kỳ bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ trở thành điểm gây áp lực, thì có thể xuất hiện động lực để giảm căng thẳng sớm hơn, nhưng hiện tại điều đó vẫn chưa rõ ràng. Trong cuối tuần, thị trường duy nhất vẫn giao dịch là crypto, và Bitcoin đã giữ trên mức 71K USD trong phần lớn thời gian. Đến một thời điểm nào đó, thị trường sẽ ngừng tập trung vào cuộc xung đột khi tác động kinh tế trở nên rõ ràng hơn, nhưng ở thời điểm hiện tại đây vẫn là chủ đề quan trọng vì nó có thể ảnh hưởng trực tiếp đến lạm phát và chính sách lãi suất.
Ngoài ra, cũng có những báo cáo cho rằng Iran có thể cho phép tàu thuyền từ các quốc gia không phải Mỹ, Israel và một số đồng minh tham gia vào cuộc xung đột đi qua eo biển Hormuz. Nếu thông tin này được xác nhận, đây sẽ là diễn biến rất đáng chú ý vì khoảng 80-90% lượng dầu đi qua eo biển này được vận chuyển sang châu Á. Trong kịch bản đó, riêng Trung Quốc và Ấn Độ có thể khôi phục lại vài triệu thùng dầu mỗi ngày, qua đó đưa một phần đáng kể nguồn cung hiện đang bị gián đoạn quay trở lại thị trường. Điều này có thể giúp ổn định thị trường năng lượng toàn cầu, dù hiện tại các chi tiết vẫn còn chưa rõ ràng.
Trong mọi cuộc khủng hoảng luôn tồn tại bên thắng và bên thua, và các công ty dầu khí Mỹ có thể là nhóm hưởng lợi lớn nếu giá dầu tiếp tục duy trì ở mức cao. Trước khi xung đột với Iran xảy ra, các hãng dầu lớn của Mỹ tạo ra khoảng 62 tỷ USD dòng tiền mỗi năm khi giá dầu ở mức khoảng 55 USD/thùng. Nếu giá dầu duy trì quanh mức 100 USD, các ước tính cho thấy dòng tiền hàng năm có thể tăng mạnh lên hơn 160 tỷ USD, tức tăng thêm hơn 100 tỷ USD mỗi năm cho toàn ngành.
Thông điệp từ phía địa chính trị cũng khá trái chiều, điều này phần nào giải thích sự bối rối của thị trường. Tổng thống Trump cho biết Hoa Kỳ đã làm suy yếu Iran đáng kể về cả kinh tế và quân sự, nhưng đồng thời ông cũng kêu gọi Trung Quốc, Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc, Anh và các quốc gia khác tham gia hộ tống tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz. Một số báo cáo khác cũng cho rằng chính quyền Mỹ có thể đang cân nhắc các cuộc tấn công vào cơ sở hạ tầng dầu mỏ quan trọng của Iran, dù hiện chưa có quyết định chính thức nào được xác nhận.
Các nỗ lực ngoại giao cho đến nay vẫn khá hạn chế. Một số báo cáo cho biết Oman đã nhiều lần cố gắng mở kênh liên lạc giữa Mỹ và Iran, nhưng theo Reuters Nhà Trắng hiện chưa ưu tiên các cuộc đàm phán. Iran cũng được cho là đã từ chối nhiều đề xuất ngừng bắn, cho rằng các cuộc thảo luận chỉ có thể diễn ra nếu các cuộc không kích của Mỹ và Israel chấm dứt và một số điều kiện nhất định được đáp ứng, còn phí Mỹ thì đòi hỏi Iran đầu hàng vô điều kiện.
Hiện chúng ta đã bước sang tuần thứ ba của cuộc xung đột, và với những bất định liên quan đến nguồn cung dầu, nguy cơ leo thang địa chính trị và khả năng xuất hiện các nỗ lực ngoại giao, thị trường nhiều khả năng sẽ tiếp tục trải qua một tuần biến động mạnh phía trước.
