Chữ viết của Thung lũng Indus vẫn là một trong những bí ẩn lớn nhất của khảo cổ học. Hơn một thế kỷ qua, hàng ngàn ký tự trên các con dấu và bảng đá đã chống lại mọi nỗ lực giải mã. Những gì trí tuệ nhân tạo bắt đầu cho thấy không phải là một bản dịch theo nghĩa đen, mà là một mẫu hình đáng lo ngại: các ký hiệu dường như hành xử giống như một hệ thống ký hiệu có cấu trúc hơn là ngôn ngữ con người thông thường.
Những gì chúng ta biết cho đến nay
Nền văn minh tiên tiến: Giữa năm 2600 và 1900 trước Công nguyên, Thung lũng Indus (nay là Pakistan và Ấn Độ) đã có những thành phố được quy hoạch như Mohenjo-Daro và Harappa, với hệ thống thoát nước, thương mại tiêu chuẩn hóa và trọng lượng đồng nhất.
Chữ viết không thể giải mã: Hơn 500 ký hiệu đã được tìm thấy, nhưng không có văn bản song ngữ (như Đá Rosetta cho các chữ tượng hình) cho phép so sánh.
AI trong hành động: Các thuật toán học máy đang phân tích tần suất và trình tự của các ký hiệu. Kết quả cho thấy rằng chúng không tuân theo các quy tắc điển hình của một ngôn ngữ ngữ âm, mà có thể là một hệ thống ký hiệu, có thể là hành chính hoặc nghi lễ.
Tại sao điều này lại đáng lo ngại?
Nếu không phải là ngôn ngữ con người, chữ viết của Indus có thể là một mã ký hiệu được sử dụng cho thương mại, tôn giáo hoặc kiểm soát xã hội.
Điều này sẽ ngụ ý rằng một trong những nền văn minh vĩ đại nhất của thời kỳ cổ đại đã không để lại một ngôn ngữ viết như vậy, mà là một hệ thống ghi chép.
Nó thay đổi cách chúng ta hiểu về sự truyền tải văn hóa: có thể giao tiếp bằng miệng là chủ đạo và các ký hiệu chỉ là phụ trợ.
Cuộc tranh luận mở
Một số chuyên gia tin rằng AI đang tiết lộ rằng chữ viết Indus chưa bao giờ là một ngôn ngữ hoàn chỉnh, mà chỉ là một hệ thống các ký hiệu chức năng. Những người khác vẫn giữ quan điểm rằng nó có thể vẫn là một ngôn ngữ bị mất, nhưng với cấu trúc hoàn toàn khác biệt so với các ngôn ngữ đã biết.