Khói thuốc súng ở Tehran vẫn chưa tan, tòa nhà bầu cử ở Qom đã trở thành đống đổ nát, nhưng chính trên đống đổ nát này, bức tranh quyền lực của Iran đã hoàn thành một lần khớp quan trọng nhất.
Đây không phải là một cuộc chuyển giao thông thường. Khi đạn xuyên đất của Israel cố gắng nhổ tận gốc trung tâm ra quyết định của Iran, bên trong Iran đã đạt được sự đồng thuận với tốc độ đáng kinh ngạc: Mujtaba Khamenei đã được đưa lên sân khấu. Người mà lâu nay sống ẩn danh dưới ánh hào quang của cha mình, gắn bó sâu sắc với Vệ binh Cách mạng, giờ đây trở thành nhân vật chính tuyệt đối trong cơn bão mới ở Trung Đông.
Thay vì nói đây là một cuộc tiếp quản, thì nên nói đây là một “cuộc chỉ định trong thời chiến”. Trong tiếng nổ lớn khi Mỹ và Israel cùng nhau “phá hủy”, lựa chọn của Iran thật dứt khoát - nếu con đường ôn hòa đã bị chặn lại, thì hãy để người cứng rắn nhất cầm lái. Sự xuất hiện của “thời khắc Mujtaba” không đơn giản chỉ là kế thừa cha mà là một bản tuyên chiến được viết bằng pháo.
Một, sự đồng thuận trên đống đổ nát: Tại sao lại là ông ấy?
● Thế giới bên ngoài luôn thích gán nhãn "cứng rắn" và "ôn hòa" cho chính trị Iran, nhưng thực tế phức tạp hơn nhiều. Nhưng ở thời điểm sinh tử, sự phân loại này đột nhiên trở nên đơn giản và thô bạo: Iran cần một người có thể khiến quân đội yên tâm, khiến kẻ thù phải dè chừng.
● Tiểu sử của Mujtaba xác định rằng ông là câu trả lời duy nhất. Ông đã hoạt động lâu dài trong các cơ quan an ninh và Lực lượng Vệ binh Cách mạng, hoàn thành việc gắn bó sâu sắc với cái gọi là "thực quyền" thâm nhập vào kinh tế, chính trị và thậm chí mạch máu xã hội của Iran. Ông không phải là một học giả ngồi ở thành phố Qom theo nghĩa truyền thống, mà là một người hiểu quân sự, biết an ninh, có thể ra quyết định trong tình huống hỗn loạn.
● Chỉ vài ngày trước, tòa nhà văn phòng của hội nghị chuyên gia Iran đã bị Israel biến thành đống đổ nát. Sự đe dọa "đánh chém" trắng trợn này lại trở thành chất xúc tác mạnh mẽ nhất. Logic của Lực lượng Vệ binh Cách mạng rất đơn giản: nếu kẻ thù muốn dồn chúng tôi vào chân tường, thì chúng tôi sẽ chọn người không sợ đứng ở chân tường nhất. Việc Mujtaba được đưa ra, có nghĩa là "súng" của Iran hoàn toàn ra mặt, lớp mặt nạ của quyền thần tôn giáo đang bị hiện thực sinh tồn xé tan.
Hai, khai chiến là "kiểm tra hàng": những kẻ cứng rắn đã đặt tay lên cò
Nếu nói việc xác định người kế nhiệm là "định hình", thì những gì xảy ra trong vài ngày tới chính là "biểu diễn" trực tiếp nhất.
● Mujtaba vẫn chưa chính thức ngồi vững, nhưng máy móc quân sự của Iran đã hoạt động hết công suất. Ngoại trưởng Iran, Amirabdollahian, đã tuyên bố rõ ràng: đã sẵn sàng ứng phó với cuộc xâm lược trên bộ của quân đội Mỹ, từ chối đàm phán với Mỹ, thậm chí thẳng thừng nói "không yêu cầu ngừng bắn". Cách phát biểu không để lại chỗ cho sự nhượng bộ này, trong quá khứ hiếm khi xuất hiện trong ngôn từ ngoại giao của những người ôn hòa.
● Ở mặt trận, phản công của Iran thậm chí còn mạnh mẽ hơn. Lực lượng Vệ binh Cách mạng tuyên bố có quyền kiểm soát Eo biển Hormuz, tàu thuyền của Mỹ, Israel và các quốc gia châu Âu bị cấm qua lại. Tên lửa siêu nặng "Khoramshahr-4" mang đầu đạn nặng 1 tấn đập xuống Tel Aviv, việc máy bay F-15 của Mỹ có bị bắn hạ hay không vẫn còn gây tranh cãi, nhưng tin tức về việc tấn công vào tàu chở dầu của quân đội Mỹ, tấn công vào căn cứ người Kurd ở Iraq đã lan tràn khắp nơi. Trong khi đó, Bộ chỉ huy Trung tâm quân đội Mỹ thừa nhận, máy bay không người lái của Iran đang tạo ra "thách thức lớn" cho hệ thống phòng không của quân đội Mỹ, khó có thể ngăn chặn hoàn toàn.
● Chuỗi hành động này, không phải là để trả thù, mà là "diễu hành nhậm chức" của đội ngũ Mujtaba. Ông đang cho cả trong nước và quốc tế thấy: cái gọi là "cứng rắn" gắn bó với Lực lượng Vệ binh Cách mạng không chỉ biết hô khẩu hiệu, mà thật sự dám bóp cò. Đối với Mỹ, Israel và các nước vùng Vịnh, tình huống đáng lo ngại nhất đã đến - một nhà lãnh đạo tối cao không còn cần phải cân bằng hệ thống dân sự, có thể trực tiếp điều động ý chí của Lực lượng Vệ binh Cách mạng, có nghĩa là cửa sổ đối thoại đã hoàn toàn đóng lại và chiến tranh ủy nhiệm sẽ leo thang toàn diện.
Ba, "xóa bỏ mục tiêu" và "nút bấm hạt nhân": khởi đầu của một trò chơi của những kẻ nhát gan
● Phản ứng của Bộ trưởng Quốc phòng Israel Katz đến rất nhanh và mang tính khiêu khích mạnh mẽ: bất kỳ ai trở thành lãnh đạo tối cao của Iran, chống lại Israel và Mỹ, sẽ trở thành "mục tiêu xóa bỏ không thể tranh cãi".
● Câu này đồng nghĩa với việc treo lên đầu Mujtaba một thanh kiếm Damocles. Logic của Israel rất đơn giản: nếu bạn chọn cứng rắn, thì tôi sẽ đáp trả bằng sức mạnh cực đoan hơn. Sự đe dọa "điểm danh" như vậy, trong lịch sử hiện đại Trung Đông, vô cùng hiếm hoi. Điều này có nghĩa là các cuộc chơi tiếp theo sẽ không còn là cuộc chiến ủy nhiệm kiểu "đấu tay đôi từ xa", mà có thể biến thành việc tiêu diệt chính các nhà quyết định cao nhất bất cứ lúc nào.
● Đối mặt với mối đe dọa cái chết này, lựa chọn của Iran là tăng tốc ôm chặt "ô hạt nhân". Quân đội đã tuyên bố: nếu Mỹ và Israel cố gắng thay đổi chính quyền Iran, sẽ tấn công vào lò phản ứng hạt nhân Dimona của Israel. Đây là một sự răn đe cực kỳ không đối xứng - bạn dùng vũ khí thông thường đe dọa lãnh đạo của tôi, tôi sẽ dùng phương pháp phi thông thường đe dọa sự sống còn của bạn.
● Việc Mujtaba lên nắm quyền xảy ra đúng lúc cuộc xung đột Mỹ-Iran từ "va chạm thử nghiệm" leo thang thành "đối đầu toàn diện". Trump tuyên bố Iran đang cầu xin để "thỏa thuận", nhưng lại kiêu ngạo nói "các người đến muộn rồi, bây giờ chúng tôi muốn đánh". Cách phát biểu châm biếm này không thể che lấp sự tiêu hao khốc liệt trên chiến trường: kho vũ khí chính xác của quân đội Mỹ đang cạn kiệt, Iran đã báo cáo có 1230 người chết. Cuộc chiến đang trở thành một cuộc marathon so tài ý chí.
Bốn, cơn ác mộng của các quốc gia vùng Vịnh: không ai có thể tự cứu mình.
● Đối với Ả Rập Xê Út, Các Tiểu Vương Quốc Ả Rập Thống Nhất, Qatar những quốc gia giàu có vùng Vịnh, "thời khắc Mujtaba" mang lại không phải là sự quan sát, mà là sự lo âu thực sự.
● Iran trong quá khứ, dù có cứng rắn đến đâu, ít nhất cũng còn biết đến chiến lược, có ranh giới và quy tắc trong cuộc chơi khu vực. Nhưng giờ đây, quyền quyết định đang nhanh chóng tập trung vào tay Lực lượng Vệ binh Cách mạng, và trong từ điển của họ không có chữ "kiềm chế". Khi Iran dùng tên lửa tấn công vào căn cứ quân đội Mỹ, đe dọa phong tỏa Eo biển Hormuz, toàn bộ cơ sở hạ tầng dầu mỏ của Vịnh, đầu tư của các công ty đa quốc gia, và máy bay dân dụng trên không phận thành phố, đều trở thành "con tin" tiềm năng.
● Qatar đã khẩn cấp nâng cao mức độ an ninh, Ý, Anh, Pháp, Đức đã bắt đầu cung cấp hỗ trợ quân sự phòng thủ cho vùng Vịnh. Sự "triển khai phòng thủ" này bản thân đã là một tín hiệu nguy hiểm: mọi người đều ngửi thấy mùi bão, và đang tự mua bảo hiểm cho mình. Nhưng càng mua bảo hiểm nhiều, cuộc đua vũ trang trong khu vực càng trở nên khốc liệt, và rủi ro nhầm lẫn và va chạm càng lớn.
Năm, chính trị cứng rắn và quán tính chiến tranh không thể đảo ngược
Nếu Mujtaba thực sự tiếp quản quyền lực, ông sẽ phải đối mặt với một quốc gia đang bị xé nát, một Israel đang rình rập, và một Mỹ có thể phát động cuộc xâm lược trên bộ bất cứ lúc nào.
● Trong ngắn hạn, hướng đi chính sách của Iran gần như là rõ ràng: không bao giờ nhượng bộ trước Mỹ và Israel, hỗ trợ toàn lực cho các ủy viên khu vực, áp bức mạnh mẽ các ý kiến phản đối trong nước. Cái gọi là "cứng rắn ba liên tiếp" này nhằm ổn định căn bản, cũng nhằm chứng minh với kẻ thù: các người không thể giết chết chúng tôi, mà ngược lại sẽ khiến chúng tôi trở nên mạnh mẽ hơn.
● Nhưng về lâu dài, đây là một cuộc cá cược nguy hiểm. Logic của chính trị cứng rắn là "mạnh với mạnh", nhưng cuộc chơi ở Trung Đông chưa bao giờ là ai lớn tiếng hơn thì thắng. Khi cả hai bên đều để tay lên cò súng, khi mỗi sự nhầm lẫn đều có thể dẫn đến cuộc chiến diệt vong, cái gọi là "cứng rắn" sẽ trở thành một con đường một chiều không thể quay lại.
● Thời khắc Mujtaba đã bắt đầu, nhưng đây không phải là điểm kết thúc, mà là khởi đầu cho một giai đoạn đẫm máu hơn. Mỹ và Israel muốn thay đổi chế độ, Iran muốn sinh tồn và phẩm giá. Sự va chạm giữa hai điều này chắc chắn không có không gian nhượng bộ, chỉ có pháo và lửa kiểm tra hàng.
● Có lẽ đúng như bài xã luận của truyền thông nước ngoài đã nói, chế độ này "sẽ không từ bỏ tín điều hủy diệt của mình". Đối với Trung Đông, điều đáng sợ nhất không phải là sự lên ngôi của những kẻ mạnh, mà là cỗ máy chiến tranh đã được khởi động và không thể dừng lại đứng sau những kẻ mạnh đó.
